Konuyla ilgili olarak yapılan yorumlarda dünya deniz ticaretinin sürekli artış trendine girdiği bir dönemde, mal dolaşımında gözlenen pozitif ivmenin yeni gemilere duyulan ihtiyacı da artırdığı vurgulanarak, tersanelerde yaşanan talep patlamasının finans piyasalarından gelen olumsuz haberlerden etkilenmemesinin imkânsız olduğu vurgulandı. Hali hazırda dünya tersanelerinin üç yıllık kapasitelerini gelen siparişlerle doldurmuş durumda olduğunu hatırlatan uzmanlar, talep sahiplerinin kredi almada yaşadıkları problemler yüzünden bu gemileri finanse etmekte zorlandıklarını kaydettiler.
Atina merkezli faaliyet gösteren Star Bulk Carriers Corp. Yönetim Direktörü Akis Tsirigakis bu konuda Reuters haber ajansına yaptığı açıklamada, ?Şu anda sipariş defterlerini işgal eden gemilerin yüzde 70 ila 75?i henüz finansmanı yapılmamış gemilerden oluşuyor. Mevcut durumda bu gemileri finanse etmenin işletenler için büyük bir zorluk oluşturacağına şüphem yok.? şeklinde konuştu. Hatırlanacağı gibi Çin?in en büyük tersanelerinden biri olan Dalian Tersanesinden geçtiğimiz günlerde yapılan bir açıklamada, son dönemde siparişlerde gözlenen gerilemenin kredi zorluklarından ve A.B.D. merkezli finansal krizin dünya ticaretine olası menfi etkilerinden kaynaklandığı yorumları yapılmıştı. 2008?in başından bu yana merkezi Hong-Kong?ta bulunan Guangzhou tersanesinin yüzde 38, Yangzijiang tersanesinin yüzde 55 ve JES International?ın yüzde 64 gerileme kaydettiğini belirten uzmanlar, birbiri ardına gelen sipariş iptallerinin tersaneleri de zor durumda bıraktığını ifade ettiler. Son olarak iki adet cevher gemisi siparişini iptal eden Jinhui şirketi yetkilisi, ?Global kriz kaygısı sipariş ettiğimiz gemileri finanse etmemizde tek yol olan kredi kullanımını kısıtladı. Bu sebeple her biri 122 milyon dolar değerindeki iki gemi siparişimizi iptal etmek durumunda kaldık ve bunun için 4 milyon dolar civarında bir bedel ödememiz gerekebilir.? şeklinde konuştu.
Geçtiğimiz ay yaşanan bir başka sözleşme iptali de merkezi Atina?da bulunan Oceanaut Inc. firmasından geldi. Şirket toplam sözleşme bedeli 700 milyon doları bulan ve 9 adet kuru yük gemisinin inşasını kapsayan siparişini iptal etti. Konuyla ilgili olarak Reuters haber ajansına konuşan Dahlman Rose Yatırım Bankası analisti Omar Nokta, ?Bugün yaşanan sürece baktığımızda bankaların kredi kullandırma hususunda isteksiz davrandığını görüyoruz. Bu durum elbette ki, Amerika Birleşik Devletlerinde yaşanan çalkantının global bir krize dönüşmesi endişesinden kaynaklanıyor.? cümleleriyle görüşlerini dile getirdi. 28 gemilik bir filoya sahip olan Genco Shipping & Trading Ltd. şirketi finansman müdürü John Wobensmith de ajansa verdiği beyanatta, ?Dünya denizcilik piyasasında şu ana kadar çok fazla sözleşme iptali yaşanmadı ancak bu sipariş iptallerinin artmayacağı anlamına da gelmiyor.?şeklinde konuştu. Uzmanlar ise, önümüzdeki üç yıl için tersanelerde inşa edilmeyi bekleyen yaklaşık 1100 civarında gemi siparişi olduğunu ve bu siparişlerin finansmanı için 350 milyar dolarlık likiditeye ihtiyaç duyulduğunu hatırlatarak, mevcut durumda böyle bir kredilendirmenin imkânsız olduğunu belirtiyorlar.
Cem TOP ? PERŞEMBE ROTASI